İsrail’in Kudüs’te seçimlerin yapılmasına müsaade vermemesi gerekçesiyle parlamento seçimlerinin ertelendiğini açıklayan Abbas’a karşı Filistinli taraflardan reaksiyon geldi. Birçok gazete müellifine nazaran Abbas’ın bu açıklamaları Filistin halkını da ikna etmedi.

Birtakım yorumcular, 2006’dan beri seçimlerin yapılmadığı Filistin’de bu adımın Mahmut Abbas’ın ömür uzunluğu devlet lideri olarak kalma niyetini ortaya koyduğunu düşünürken, Arap gazetelerinin birçok, seçimlerin ertelenmesi kararının arkasında Fetih hareketinin içindeki bölünmüşlükten kaynaklı Abbas’ın seçimleri kesin olarak kaybedeceğini bilmesi olduğunu yazdı.

Bu hafta Arap dünyasının gündemini meşgul eden bir öbür husus da, Suudi Arabistan’ın Lübnan’da uyuşturucu ticaretine alet edildiği gerekçesiyle sebze-meyve ithalatını durdurması oldu. Lübnan’daki Hizbullah çizgisine yakın gazetelere nazaran bu kararın uyuşturucu ticaretiyle alakasının olmadığı üzere, Lübnan’a İsrail’le olağanlaşması için baskı uygulamak, kara ve deniz sonlarının çizilmesi probleminde İsrail’in kaidelerine boyun eğdirmek emeli taşıdığını sav etti.

Bu hafta Arap gazetelerinde en dikkat çeken mevzulardan biri de Suudi veliaht Prensi Muhammed Bin Selman’ın İran ile ilgili açıklamaları oldu. Bir TV kanalına verdiği röportajda Bin Selman’ın, İran ile yeterli bağlar kurmak istediklerini söylemesi büyük yankı uyandırdı.

‘ABBAS ÖMÜR UZUNLUĞU FİLİSİTN DEVLET BAŞKANI’

“Ebu Mazen’in (Mahmut Abbas) Filistin parlamento seçimlerini –belki de başkanlık seçimleri dâhil- erteleme kararı almasının altında birçok sebep yatıyor. Bu karar onun, Yaser Arafat’ın Kasım 2004’te vefat etmesinin akabinde vazifeye gelmesinden sonra ömür uzunluğu birebir vazifede kalması manasına gelmektedir.

Seçimlerin ertelenmesi, ulusal idaresi Filistin halkının hizmetine sunmak yerine işgal idaresinin hizmetinde çalışan bir güvenlik ünitesine dönüştüren başarısızlığın taçlandırılmasından diğer bir şey değildir.

Ebu Mazen’in Filistin seçimlerini Kudüs için ertelediği hakikat değil. Çünkü Kudüslü Filistinlilerin seçimlere katılması için bir yol bulunurdu. Seçimleri, Fetih Hareketi’nin içindeki bölünmüşlüğü ve Nasır el Kudve ve Muhammed Dahlan üzere isimlerin listelerinin kendi listesinden daha başarılı olacağını gördükten sonra erteledi.” (Hayrullah Hayrullah / Londra merkezli El Arab gazetesi)

‘SEÇİMLERİN ERTELENMESİ SÜRPRZ DEĞİL’

“Filistin’deki gelişmeleri yakından takip edenler için, Mahmut Abbas’ın seçimleri ertelemesi ve seçimlerin yapılmasını İsrail’in Kudüslü Filistin halkına seçime katılma müsaadesi vermesi şartına bağlaması sürpriz olmadı.

Çoğunluğun düşündüğüne nazaran Mahmut Abbas, seçimleri yapma üzere bir niyet taşımıyordu ve seçimlerin yapılmasını Filistin idaresine maddi takviye sunan Avrupa Birliği’nin baskıları sonucunda kararlaştırdı.

Herkes biliyordu ki, objektif kamuoyu araştırmaları, Fetih Hareketi listelerinin seçimlerde istenilen başarıyı elde edemeyeceğini ortaya koyuyordu. Hasebiyle seçimler, Mahmut Abbas ve hareketi için büyük risk taşıyordu. Bu yüzden bu ulusal hakkın ortadan kaldırılması gerekiyordu. Bunun da münasebeti Kudüs olacaktı. Her ne kadar Filistinliler açısından bu inandırıcı olmasa da.” (Cihan Faruk Elhüseyni / Mısır El Şuruk gazetesi)

‘FİLİSTİNLİLER İKNA OLMADI’

“Mahmut Abbas’ın erteleme kararı en başından beri bu seçimlerin yapılmasını istemeyen İsrail’in talepleriyle paralellik gösterdi. Bunun nedeni de, seçimlerin 2006’dakine emsal biçimde Hamas’ın zaferiyle sonuçlanmasından duyulan kaygıdır.

İsrail istihbaratının elindeki güvenlik raporlarına nazaran, Filistin idaresi içinde önemli bir gerginlik var ve Mahmut Abbas’ın üç hafta sonra yapılması planlanan seçimleri ertelemesinin akabinde İsrail ordusu teyakkuz halinde. Ne var ki, Mahmut Abbas’ın İsrail’e yönelik Doğu Kudüs’teki Filistinlilerin seçimlere katılmalarına müsaade vermediğine dair suçlamaları Filistinliler ortasında ikna edici olmadı.

Bu durum, Filistin idaresinin Doğu Kudüs’te yaşayan 6 bin 300 Filistinlinin daha evvelki seçimlerde olduğu üzere postane merkezlerinde oy kullanması için İsrail idaresine talepte bulunmasıyla başladı. İsrail ise Filistin idaresine yazılı bir yanıt vermedi. Fakat bunun dışında Ebu Mazen çok düzgün biliyor ki, bu seçimler Fetih Hareketi için tam bir felaketle sonuçlanacaktı. Kendi listesi dördüncü Şoray’a oturacaktı ve başka listeler daha fazla oy alacaktı.” (Adnan Ebu Amer / Filistin Online internet gazetesi)

‘AMAÇ LÜBNAN’I DAHA FAZLA AÇLIĞA MAHKÛM ETMEK’

Suudi Arabistan’ın Lübnan’dan uyuşturucu kaçakçılığı yapıldığı gerekçesiyle zerzevat ve meyve ithalatını durdurma kararı fakat ABD ve İsrail’in kışkırtmasıyla Lübnan’a yönelik devam eden ambargonun daha da ağırlaştırılmasıyla açıklanabilir.

Lübnan’dan Suudi Arabistan’a nar meyvesi konteynırlarında sokulmak istenen 5 milyon uyuşturucu hapın yakalanması, bu kararı gerekçelendirmek için yalnızca bir mazerettir ve gerçek sebeplerin üstünü örtmektir. Gerçek sebepler de, Lübnan’ı daha fazla açlığa mahkûm ederek, kaosu ve mezhepsel tansiyonu arttırarak ülkeyi yabancı müdahalelere açık hale getirmektir.

Lübnan son periyotlarda ardında ABD ve İsrail ile birtakım Arap müttefiklerinin olduğu büyük komplolarla karşı karşıya. Bu komplonun başat konusu da Hizbullah’ın elindeki silahlar ve işgal altındaki Filistin topraklarının derinlerine ulaşabilecek füzeler ile kelam konusu koalisyonun bu füzeleri engelleyememesi. (Rai Al Youm gazetesi / başyazı)

‘SUUDİ ARABİSTAN İRAN İLE UYGUN İLGİLER İSTİYOR’

“Resmi bir Suudi televizyonunun yayınladığı veliaht Muhammed Bin Selman röportajı, ekonomik manada dikkat cazibeli görüşler, gelecek ve geçmiş hakkında o vakte kadar mevcut diplomasi lisanının dışına çıkılması ve başta İran konusu olmak üzere bölgeyle ilgili yeni bakış açısını ortaya koydu.

O denli görünüyor ki, kısa mühlet evvel İran ile kapalı görüşmeler yaptığını inkâr eden Suudi idaresi, bunun işaretlerini veliaht prensin açıklamalarıyla veriyor. Veliaht Prens, İran’ın komşu bir ülke olduğunu ve onunla uygun bağlantılar geliştirmek istediklerini belirtti. Ayrıyeten Suudi Arabistan’ın İran’ın sıkıntı bir durumda olmasını istemediğini bilakis gelişen ve büyüyen bir İran istediklerini tabir etti. Mevcut diplomatik çerçevenin dışına çıkan bu yeni siyasi üslup, İran’ın nükleer programı konusundaki ihtilaflar ve kimi bölge ülkelerindeki İran’a bağlı milis güçleri de göz arkası etmiyor.

Suudi Arabistan’ın yeni diplomatik lisanı, askeri, politik ve ekonomik zorunluluklardan kaynaklanıyor. Bunların başında da, Riyad’a silahlanma ve siyasi bahislerde baskı kurmaya başlayan ABD ile olan münasebetler, ABD’nin İran ile nükleer müzakerelere geri dönmesi ve ambargoları hafifletmesi, Yemen’deki çekişmenin kızışması ve Husiler’in Suudi’nin içlerine kadar olan atakları geliyor. Tekrar Katar ambargosunun başarısızlığı ve son olarak da petrol fiyatlarının düşmesi ve korona virüs salgını hasebiyle baş gösteren ekonomik zorluklar rol da rol oynamaktadır. (Kuds El Arabi gazetesi)

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir